เข้าสู่ปี 2569 อย่างเต็มตัว วงการขนส่งไทยกำลังตื่นตัวอย่างหนักและเกิดแรงกระเพื่อมครั้งใหญ่กับ มาตรฐาน TSM (Transport Safety Manager) หรือ บุคลากรจัดการด้านความปลอดภัยในการขนส่ง ซึ่งไม่ใช่เรื่องใหม่ที่เพิ่งได้ยิน แต่เป็น "ไฟลท์บังคับ" ที่กรมการขนส่งทางบกเริ่มมาตรการเข้มข้นขึ้นอย่างชัดเจนเพื่อยกระดับ ความปลอดภัยรถบรรทุก และรถโดยสารสาธารณะให้ทัดเทียมสากล หากผู้ประกอบการรายใดละเลยหรือทำเพียงแค่ผักชีโรยหน้า ไม่เพียงแต่จะเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ แต่ยังมีโทษหนักถึงขั้นพักใช้หรือเพิกถอน ใบอนุญาตประกอบการขนส่ง ซึ่งเท่ากับเป็นการปิดประตูตายของธุรกิจเลยทีเดียว ไม่สามารถประกอบกิจการขนส่งได้อีกต่อไป บทความนี้จะสรุปสาระสำคัญของ TSM ในปี 2569 ที่คุณต้องรู้ให้ละเอียด เพื่อให้ธุรกิจของคุณเดินหน้าต่อได้อย่างราบรื่น
TSM คืออะไร? ทำไมปี 2569 ถึงสำคัญ?
TSM คือ บุคลากรที่มีหน้าที่บริหารจัดการและตรวจสอบความปลอดภัยในการขนส่งของบริษัท เปรียบเสมือน "จป.วิชาชีพ" ในโรงงาน แต่ดูแลเรื่องการขนส่งโดยเฉพาะ ครอบคลุมทั้งเรื่องสภาพความพร้อมของตัวรถ ความพร้อมของคนขับ และการวางแผนการเดินรถ ในปี 2568 ที่ผ่านมาอาจมีการรณรงค์ให้ผู้ประกอบการจัดหา TSM ในเชิงขอความร่วมมือ แต่ในปี 2569 นี้ การตรวจสอบจะเข้มข้นขึ้นและมีการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง โดยเฉพาะกลุ่มรถบรรทุกไม่ประจำทาง (รถรับจ้างป้ายเหลือง 70) รถบรรทุกส่วนบุคคลขนาดใหญ่ และรถโดยสารสาธารณะ ทุกบริษัทที่จดทะเบียนขนส่งต้องมี TSM ประจำการ
หน้าที่หลักของ ผู้จัดการความปลอดภัยขนส่ง (TSM) ประกอบด้วย 5 ด้านหลักที่ต้องปฏิบัติจริง ได้แก่:
การจัดการรถ (Vehicle Management): รถต้องพร้อมใช้งานเสมอ มีอุปกรณ์ส่วนควบครบถ้วน ตรวจสภาพตามรอบซ่อมบำรุง และมีการบันทึกประวัติการซ่อมที่ตรวจสอบได้ ไม่ใช่แค่ซ่อมเมื่อพัง
การจัดการผู้ขับรถ (Driver Management): ตรวจสอบใบขับขี่ว่าไม่หมดอายุและตรงประเภท ตรวจสารเสพติดและแอลกอฮอล์ก่อนปฏิบัติงาน 100% ทุกครั้ง และควบคุมชั่วโมงการทำงานไม่ให้เกินที่กฎหมายกำหนดเพื่อป้องกันความเหนื่อยล้า
การจัดการการเดินรถ (Journey Management): วางแผนเส้นทางที่ปลอดภัย หลีกเลี่ยงจุดเสี่ยงหรือเส้นทางอันตราย สำรวจเส้นทางก่อนวิ่งจริง และระบบ GPS ต้องออนไลน์ตลอดเวลาเพื่อติดตามสถานะ
การจัดการการบรรทุก (Cargo Management): ควบคุมน้ำหนักบรรทุกไม่ให้เกินกฎหมาย และมีการผูกรัดสินค้า (Lashing) ให้ปลอดภัยตามมาตรฐานสากล ป้องกันสินค้าตกหล่นเสียหายหรือทำให้รถเสียสมดุล
การบริหารจัดการเหตุฉุกเฉิน (Emergency Management): มีแผนรองรับเมื่อเกิดอุบัติเหตุ มีเบอร์โทรฉุกเฉิน และมีการซ้อมแผนเผชิญเหตุอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้แก้ไขสถานการณ์ได้ทันท่วงที
การเปลี่ยนแปลงและมาตรการตรวจสอบในปี 2569
จากข้อมูลล่าสุด กรมการขนส่งทางบก 2569 มุ่งเน้นการเชื่อมโยงข้อมูลแบบเรียลไทม์ผ่านศูนย์บริหารจัดการเดินรถระบบ GPS (GPS Tracking Center) หากพบว่ารถคันใด GPS ขาดหาย มีการตัดสัญญาณ หรือมีการขับรถเร็วเกินกำหนดซ้ำซาก ระบบ AI ของกรมฯ จะแจ้งเตือนไปที่ TSM ของบริษัทนั้นๆ ทันที หาก TSM เพิกเฉยและไม่ดำเนินการแก้ไข จะถือว่ามีความผิดร่วมด้วยในฐานะผู้กำกับดูแล และอาจถูกเพิกถอนใบอนุญาต TSM
นอกจากนี้ ในกระบวนการต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่งในปีนี้ เจ้าหน้าที่จะมีการขอดูหลักฐานการมีอยู่และการทำงานจริงของ TSM อย่างเคร่งครัด เช่น บันทึกการประชุมความปลอดภัย บันทึกการตรวจสภาพรถ และแผนงานความปลอดภัย การ "จ้างชื่อแขวน" หรือใส่ชื่อ TSM ไว้แต่ตัวไม่อยู่จริง จะทำได้ยากขึ้นและเสี่ยงต่อการถูกตรวจสอบย้อนหลัง ซึ่งมีโทษปรับที่รุนแรงทั้งจำและปรับ
ผู้ประกอบการต้องปรับตัวอย่างไร?
ส่งบุคลากรเข้าอบรม TSM: รีบดำเนินการส่งพนักงานเข้าอบรมและสอบเพื่อขึ้นทะเบียนเป็น TSM ให้ถูกต้องตามกฎหมาย อย่ารอจนใบอนุญาตใกล้หมดอายุ เพราะรอบอบรมอาจเต็ม
นำเทคโนโลยีมาใช้: การใช้ระบบ TMS หรือ Software มาช่วย TSM ในการมอนิเตอร์รถ แทนการจดกระดาษ จะช่วยลดภาระงานและเพิ่มความแม่นยำในการตรวจสอบ ทำให้ข้อมูลเป็นดิจิทัลที่ตรวจสอบได้ง่าย
สร้างวัฒนธรรมความปลอดภัย: ผู้บริหารต้องให้ความสำคัญและสื่อสารให้คนขับตระหนักว่า TSM ไม่ใช่คนจับผิด แต่เป็นคนที่ช่วยให้พวกเขากลับบ้านไปหาครอบครัวได้อย่างปลอดภัยทุกวัน
มาตรฐานความปลอดภัยที่คุณวางใจได้
สำหรับผู้ว่าจ้างที่ต้องการขนส่งสินค้า การจะไปไล่ตรวจสอบว่าบริษัทขนส่งแต่ละเจ้ามีมาตรฐาน TSM หรือไม่ อาจเป็นเรื่องยากและซับซ้อน ทางออกที่ง่ายและมั่นใจได้มากกว่าคือการเลือกใช้บริการผ่าน WeMove แพลตฟอร์มขนส่งสินค้าระดับมืออาชีพ ที่ให้ความสำคัญกับ มาตรฐานความปลอดภัย 2569 อย่างสูงสุด รถร่วมบริการในระบบของเราได้รับการตรวจสอบประวัติและมาตรฐานยานพาหนะอย่างเข้มงวด สอดคล้องกับแนวทาง TSM ของกรมการขนส่งทางบก ช่วยให้คุณมั่นใจได้ว่าสินค้าจะถูกขนส่งโดยรถที่ถูกต้องตามกฎหมาย และคนขับที่มีคุณภาพ ลดความเสี่ยงในการถูกกักรถระหว่างทาง หรือเกิดอุบัติเหตุที่อาจทำให้สินค้าส่งไม่ทันเวลา
สรุป
กฎหมายขนส่งใหม่ เรื่อง TSM ในปี 2569 ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ ที่ควรมองข้าม มันคือมาตรฐานใหม่ที่จะคัดกรองผู้ประกอบการขนส่งที่ "ตัวจริง" ให้อยู่รอดในตลาด สำหรับเจ้าของธุรกิจขนส่ง การปฏิบัติตามมาตรฐาน TSM คือการสร้างความยั่งยืนให้ธุรกิจ ส่วนผู้ว่าจ้าง การเลือกใช้บริการรถที่มีมาตรฐาน TSM คือการซื้อความอุ่นใจและการันตีว่าสินค้าของคุณจะถึงที่หมายอย่างปลอดภัยแน่นอน ไม่ต้องมานั่งลุ้นรายวันว่ารถจะโดนจับหรือเกิดอุบัติเหตุหรือไม่